OpenAI pretendon zgjidhjen e problemit Navier-Stokes, por lindin polemika
OpenAI, kompania pas ChatGPT, ka njoftuar se ka zgjidhur Problemin Navier-Stokes, një prej shtatë “Problemeve të Çmimit të Mijëvjeçarit” të publikuara nga Instituti i Matematikës Clay, i cili ka sfiduar matematikanët për gati një shekull. Kjo arritje, raportuar fillimisht nga The Guardian, vjen e shoqëruar me pretendime për përshpejtim të njoftimit dhe shqetësime mbi etikën e shkencës.
Problemi Navier-Stokes shtron pyetjen nëse ekuacionet që përshkruajnë lëvizjen e fluideve si ajri dhe uji, dështojnë në kushte të caktuara. Zgjidhja e propozuar nga OpenAI sugjeron se ekuacionet me të vërtetë mund të “shpërthejnë” herë pas here, duke bërë që shpejtësia e fluideve të bëhet pafundësisht e madhe në mënyrë të pamundur. Për të verifikuar këtë zgjidhje, modeli i tyre GPT-6 Astra iu deshën rreth 17 orë.
Megjithatë, pak pas njoftimit, matematikani Tristan Buckmaster, profesor në Universitetin e Nju Jorkut, shprehu shqetësime serioze. Ai pohoi se OpenAI e kishte përshpejtuar publikimin e punës së saj pasi kishte mësuar se ai dhe një studiues tjetër nga Anthropic, një kompani rivale e OpenAI, ishin gati të shpallnin arritjen e tyre mbi të njëjtin problem. Buckmaster theksoi gjithashtu se puna e tij dhe e kolegut ishte ruajtur në modelin Codex të OpenAI, i cili përdoret për shkrimin e programeve kompjuterike. Kjo krijon mundësinë që puna e tyre të ketë qenë e aksesueshme nga ekipi i OpenAI, një shqetësim mbi ndikimin e mundshëm në procesin e zgjidhjes.
Në një dokument të publikuar në faqen e tij të internetit, Buckmaster shtoi: “Nuk e di se çfarë bëri modeli i tyre apo si e bëri. Nuk e di nëse të dhënat tona u përdorën. Nuk po akuzoj askënd për asgjë.”
Në përgjigje të këtyre akuzave, studiuesi i OpenAI, Sebastien Bubeck, mohoi në një konferencë për shtyp se kompania kishte përdorur punën e dy studiuesve ose kishte pasur akses në materiale të ruajtura në serverët e OpenAI. Në detajet e njoftimit, OpenAI shpjegoi se ishte frymëzuar për të nisur këtë përpjekje pasi kishte dëgjuar zëra se dy nga Problemet e Çmimit të Mijëvjeçarit ishin zgjidhur. Kompania gjithashtu pranoi se nuk mund të përjashtonte mundësinë që të dhënat nga përdorimi i produkteve të saj nga studiuesit “të kenë ndihmuar në përmirësimin e modeleve tona” në një kuadër të gjerë.
OpenAI theksoi se e trajtoi problemin Navier-Stokes duke përdorur një sistem të brendshëm, i cili ishte më i fuqishëm se modeli i tyre më i fundit GPT-6 Astra. Rreth 10.000 agjentë të inteligjencës artificiale, të cilët janë sisteme autonome që kryejnë detyra, punuan njëkohësisht mbi problemin dhe arritën në zgjidhje brenda 88 orësh.
Kjo arritje shënon një moment të rëndësishëm në mënyrën se si modelet e avancuara të inteligjencës artificiale, të cilat kërkojnë sasi të mëdha fuqie kompjuterike, po riformësojnë fushën e matematikës. Në muajin maj, OpenAI pretendoi se kishte bërë përparim në një tjetër problem matematikor të propozuar 80 vjet më parë, ndërsa edhe Google DeepMind ka pretenduar arritje të ngjashme në matematikë me modelet e saj. Bubeck e cilësoi zgjidhjen e problemit Navier-Stokes si “një kulm spektakolar të trajektores që kemi parë gjatë 12 muajve të fundit.”
Përtej përplasjes me Buckmaster, ky njoftim i jep OpenAI mundësinë të shfaqë teknologjinë e saj në një dritë pozitive, pas një periudhe të mbushur me shqetësime dhe alarme lidhur me sigurinë dhe zhvillimin e shpejtë të inteligjencës artificiale.